มารยาทในวันอีดอิสลาม
  จำนวนคนเข้าชม  24398

 

มารยาทในวันอีดอิสลาม

โดย : ประสาน (ซารีฟ)  ศรีเจริญ

 

สำหรับชาวมุสลิม มีอีดหรือวันตรุษพื้นฐานอยู่สองวัน คือ อีดิลฟิตรฺและอีดิลอัฎฮา

 

        อีดิลฟิตรฺ คือ วันหลังที่ได้ปฏิบัติกิจจำเป็นของอิสลาม คือ การถือศีลอด ในเดือนรอมฏอน ได้แก่ วันที่หนึ่งของเดือนเซาวาล เป็นวันแห่งความรื่นเริง วันแห่งความสุข วันแห่งการกินการดื่ม ซึ่งวันนี้เป็น วันแห่งความดีใจ ท่านนบี  กล่าวความว่า 

 

“สำหรับผู้ถือศีลอดนั้นมีความดีใจอยู่สองครั้งคือ หนึ่ง ดีใจเมื่อถึงวันแห่งการละศีลอด

สอง ดีใจที่ได้พบกับพระผู้อภิบาลของเขาเนื่องจากเขาได้ถือศีลอด” 
 

(บันทึกโดยบุคอรีและมุสลิม)

 

          อีดที่สอง คือ อีดิลอัฏฮา อันเป็นวันที่แล้วเสร็จจากการทำฮัจญ์ของผู้ทำฮัจญ์ ณ นครมักกะฮฺ ได้แก่วันที่ 10 ของเดือนซุลฮิจยะฮฺ เป็นวันฉลองความสำเร็จในการทำฮัจญ์และมีการนำเนื้อสัตว์พลีไปแจกจ่ายแก่คนยากจนซึ่งถือเป็นการเอื้อเฟื้อคนในสังคมเดียวกัน

 

              ท่านนบี  ได้บัญญัติแก่ประชาชาติของท่านให้มีวันอีดหรือวันตรุษสองวัน เมื่อครั้งที่ท่านได้เดินทางมายังนครมะดีนะฮฺ และชาวมะดีนะฮฺนั้นมีวันรื่นเริงอยู่สองวัน 
 

ท่านนบี  ก็ได้สอบถามพวกเหล่านั้นว่า สองวันนี้เป็นวันอะไรหรือ ? 
 

พวกเขาตอบว่า ในสองวันนี้พวกเราถือเป็นวันรื่นเริงมาแต่ยุค ญาฮิลียะฮฺ 
 

               ท่านนบี  จึงประกาศ ณ บัดนั้นว่า “แท้จริงอัลลอฮฺได้เปลี่ยนวันทั้งสองแก่พวกเจ้าเป็นวันที่ดีและเป็นสิริมงคลกว่าแก่พวกเจ้าแล้ว คือ วันอีดิลฟิตรฺและอีดิลอัฎฮา” 

 

(บันทึกโดยอบูดาวูด)

         ในสองวันอีด คือ วันอีดิลฟิตรฺและอีดิลอัฎฮานั้น ศาสนาอนุญาตให้มีการริ่นเริงได้ตลอดสองวัน แต่ต้องเป็นการรื่นเริงที่ไม่ทำให้ลืมอัลลอฮฺ  หมายถึง ต้องไม่เป็นการรื่นเริงที่กระทำสิ่งที่ผิดศาสนา แต่ต้องแสดงออกในความดีใจที่อยู่ในกรอบแห่งศาสนาเท่านั้น เพราะการรื่นเริงหลังเหน็ดเหนื่อยจากการปฏิบัติศาสนกิจมานั้น ต้องไม่ทำสิ่งใดที่จะเป็นการทำลายผลแห่งการทำดีก่อนหน้านี้ด้วย

อัลลอฮฺ  ตรัสในบทมุฮัมมัด โองการที่ 33 ความว่า

“โอ้ผู้ศรัทธาทั้งหลาย พวกเจ้าจงภักดีต่ออัลลอฮฺ และจงภักดีต่อศาสนทูต และจงอย่าทำลายกุศล การปฏิบัติดีของพวกเจ้าเลย” 

         และเพื่อให้มีความสุขกับวันแห่งการรื่นเริง และให้ความดียังคงอยู่ ควรจะปฏิบัติตัวให้เป็นไปตามข้อกำหนดของศาสนาอิสลาม โดยเฉพาะมารยาทในวันอีด ซึ่งต่อไปนี้เป็นเพียงมารยาทบางส่วนเท่านั้น คือ


มารยาทวันอีดิลฟิตรฺ

1. ปฏิบัติศาสนกิจต่าง ๆ นับแต่คืนวันอีด ด้วยการซิกรุลลอฮฺ ละหมาด และอ่านอัลกุรอาน

2. อาบน้ำ แปรงฟัน ใส่น้ำหอม และแต่งตัวด้วยชุดใหม่หรือที่สวยที่สุดเท่าที่มี

3. กล่าวตักบีรให้มากนับแต่คืนวันอีดจนรุ่งเช้าเข้าละหมาด

4. จัดออกซะกาตฟิตเราะฮฺแต่เช้าก่อนละหมาดอีด และอนุญาตให้ออกซะกาตได้เมื่อเริ่มเข้ารอมฏอน

5. ทำกุศลทานให้มาก ด้วยการบริจาคแก่คนยากจน แม่หม้าย กำพร้า และผู้ด้อยโอกาส

6. แสดงออกถึงความดีใจและร่าเริงโดยทางใบหน้าและพฤติกรรม

7. เดินทางไปละหมาดอีดที่มัสยิดตั้งแต่เช้า และควรเดินไปทางหนึ่งและกลับอีกทางหนึ่ง เพื่อให้บรรดามลาอิกะฮฺจะได้เป็นพยานให้ทั้งสองเส้นทาง

8. ควรรับประทานอาหารเล็กน้อย ก่อนจะไปละหมาดอีดที่มัสยิด

       9. ร่วมละหมาดอีด และควรให้ล่าช้าเล็กน้อย เพื่อให้ผู้ที่ยังไม่ได้ออกซะกาตฟิตเราะฮฺได้จัดการ ให้เรียบร้อย เมื่อละหมาดแล้วก็ควรฟังคุตบะฮฺจนแล้วเสร็จ เพื่อได้กุศลในการฟังธรรม และได้ประโยชน์ ในการนำไปปฏิบัติ

10. ให้สลามแก่ครอบครัว ญาติพี่น้อง เพื่อนสนิทมิตรสหาย เพื่อนบ้าน และทักทายต่อกันด้วยคำว่า “ตะก๊อบบะลัลลอฮุ มินนาวะมิงกุม”

11. ออกเยี่ยมเยียนพ่อแม่ ญาติพี่น้อง ครูอาจารย์ เพื่อน ๆ รวมทั้งญาติพี่น้องพ่อแม่ที่อยู่ในสุสานแล้ว

12. เพิ่มการทำดีและทำการกุศลให้มากเป็นทวีคูณ รวมทั้งละการทำบาปทุกรูปแบบ เพราะเมื่อเป็นวันดีก็ควรทำดีเป็นการให้เกียรติต่อวันสำคัญทางศาสนา


มารยาทวันอีดิลอัฎฮา

มารยาทที่พึงปฏิบัติในวันอีดิลอัฎฮานั้น ก็เป็นเหมือน เช่น มารยาทในวันอีดิลฟิตรฺ เพียงมีข้อสังเกตบางอย่างเพิ่มเติม ดังนี้

1. ให้มีการตักบีรหลังละหมาดประจำวัน นับแต่คืนวันอีดจนกระทั่งเวลาอัศริของวันที่สามของวันตัซรีก คือ นับต่อจากวันอีดอีกสามวัน

2. รีบทำการละหมาดอีดแต่เช้า เพื่อจะกลับมาเชือดกุรบาน

3. ไม่ต้องรับประทานอาหารก่อนการละหมาดอีดอัฎฮา

4. ให้เชือดสัตว์เป็นกุรบานสำหรับผู้มีความสามารถ

       5. จัดการแบ่งสัดส่วนเนื้อกุรบานเป็นสามส่วน ดังนี้ หนึ่งส่วน ให้ตนเองและครอบครัว ส่วนที่สอง ให้ญาติสนิทมิตรสหาย และส่วนที่สาม ให้แก่คนยากจนอนาถา